Gaziantep’in Karakuyu köyünde âmâ Âşık Mustafa isminde bir âşıktan dinledim; Nizip Davası adındaki destanı, 91 sene evvel Kilis’in Musabeyli nahiyesine tâbi Körtüncü köyünde doğmuş Âşık Ali isminde biri tertip etmiştir. Bu zatın bugün Molla Mehmet isminde bir torunu hâlâ yaşamaktadır.
Nizip Davası ismiyle tertip olunan bu destan; Mısırlı İbrahim Paşa ile Hafız Paşa arasında Nizip’te vuku bulan meydan muharebesini tasvir etmektedir.
Hazır ol vaktine, dayan İbrahim!
İniyor çarhacılar, meydan benimdir.
Mısır’dan aşağı sürmek muradın,
Bin hilale kadar seyran benimdir.
İbrahim Paşa der: "Dursun varayım,
Adular türemiş nice durayım?
Eğer harp isterse topu kurayım,
Havaya çekilen havan benimdir."
Hafız Paşa der ki: "Ordum üç yerde,
Bir gece yatarım Yafa’da, Sur’da.
Bir darbe vururum seni komam Mısır’da,
Bütün Arabistan, Yemen benimdir."
İbrahim Paşa der: "Vatan ırakta,
Yüz bin mermi atarım bir oturakta.
Çok düşmanı işletirim kürekte,
Hem sürgün ederim, liman benimdir."
Hafız Paşa der: "Düştüm bu hâle,
Sağımdan solumdan kuvvetim gele.
Nice zorbalara beklettim kale,
Atarım mahpusa, zindan benimdir."
İbrahim Paşa der: "Düzdüm orduyu,
Harbe çaldırdım ceng-i harbiyi.
Parmak gibi hıyar süngü süngüyü,
Koparsam zelzele, turfan benimdir."
Hafız Paşa der ki: "Koymuşum seri,
Mısır elden giderse gelirim beri.
Basarım ordumu gece bir yarı,
Hem hücum ederim, cevlan benimdir."
İbrahim Paşa der: "Humus’a geldim,
Hemanım kuvvetim ikiye böldüm.
Mısır’dan vezirin üçünü aldım (1),
Erzurum, Erzincan, Acem benimdir."
Hafız Paşa der ki: "Ya ben nedeyim?
Başımı alıp ne diyara gideyim?
Bari verin bana zehir yutayım,
Hâkipâye geldim, aman benimdir."
Âşık Ali der ki: "Söyleyim dilde,
Bin iki yüz elli beşinci yılda.
Çekerler hâlini yedi bir kralda,
Nizip’in üstüne destan benimdir."
Derleyen: Ali Rıza (Yalgın)
(1) Üç vezirin Mısır tarikiyle İbrahim Paşa’ya iltihakı. Türk ordusunda casusluğu ile bulunmakta olan 3 Mısır zabitidir. Tarih-i Atâ’da bunlara dair mufassal malumat vardır.
Bu yazı, Şakir Sabri Yener tarafından Halk Bilgisi Haberleri dergisinin 15 Mayıs 1933, Cilt 2, Sayı 21-22, sayfa 188’den aynen kopya edilmiştir.