Şehrimizde 17 milyon lira sermayeli ve sermayesinin %89,73’ü Türkiye Çimento Sanayii'nde, bakiye kısmı muhtelif teşekkül ve şahıslara ait bir çimento fabrikası mevcuttur. 1961 Temmuzunda faaliyete geçmiştir. Günde 250 ton klinker öğütüp 1966 yılı başlarına kadar kuru sistemle çalışmakta idi. 1966 yılı Mart ayında günde 550 ton klinker öğütebilecek hâle gelerek kuru sistemle çalışmaya başlamıştır.

1965 yılı çimento istihsali 141.272 ton olmuştur. Bunun 64.214 tonu Gaziantep’e, 77.058 tonu civar vilayetlere satılmıştır. Şehrimizde satılan çimentonun 17.285 tonu resmî sektör, 49.929 tonu özel ihtiyaç sahipleri için tahsis edilmiştir. 49.929 tonun 23.810 tonu şehrimizdeki satıcı firmalara, 12.049 tonu briket imalatçılarına, 11.070 tonu özel inşaat sahiplerine verilmiştir. Civar illerden Urfa, Adıyaman, Mardin, Maraş, Diyarbakır, Van, Siirt, Muş, Hatay ve Mersin’e satılan 77.058 ton çimentonun 57.939 tonu resmî inşaatlara, 19.119 tonu özel inşaatlara verilmiştir. Halen fabrikada 300 işçi ve 55 memur ve teknik personel çalışmaktadır. Fabrika umumiyetle normal portland çimentosu yapmaktadır. Bazı zamanlarda traslı çimento ve sipariş üzerine yüksek dayanımlı çimento da yapılmaktadır.

Demir, Profil

a) Demir doğrama ve soğuk demircilik (dekorasyon) işleri ile meşgul 28 iş yeri mevcuttur. Bu iş yerlerinde muhtelif ebatlarda yassı, yuvarlak ve köşeli demirlerden binaların kapı, pencere ve balkon demirleri yapılmakta ve bu işler için senede takriben 2.500 ton demir kullanılmaktadır. 100 kadar işçinin çalıştığı bu iş kolunda mahalli ihtiyaçlar karşılanmaktadır.

b) Bu iş türü iki sene kadar önce kurulmuştur. Hâlihazırda iki firma faaliyet hâlindedir. Bir buçuk-iki mm kalınlığındaki Ereğli malı sac kullanılmakta, bu saclar pres teşkilatı ile profil hâline getirilmektedir. Aynı zamanda bu iş yerlerinde aynı malzeme ile kapı, pencere, vitrin yapılmaktadır. İmalatın %90’ını profil, %10’unu doğrama işleri teşkil etmektedir. Sağlamlığı, formunun bozulmaması ve boyayı iyi muhafaza etmesi dolayısıyla bu doğramaların kullanılışı yaygınlaşmaktadır. Hazır profil dahilde ve çevre illerde satılmakta, az miktarda da karosercilikte kullanılan profil imal edilmektedir. İş kolunda takriben senede 90 ton sac kullanılmaktadır. Bu iş kolu talep karşısında süratle gelişmeye başlamıştır.

Tanker

Batman’dan Mersin’e ham petrol nakliyesi işinin tankerlerle yapılması, bu işin nakliyecilere cazip gelmesi ve bu sebeple tanker yaptırma isteğinin artması şehrimizde tankerciliğin doğmasına sebep olmuştur. Hâlihazırda bu konuda faaliyet gösteren üç firma mevcuttur. Her firma iki günde 10.000-15.000 litre hacminde bir tanker yapabilecek kapasiteye sahip bulunmaktadır. Her tanker için 2-3 ton, 3-4 mm’lik yerli sac kullanılmaktadır. Batman-İskenderun boru hattının yapımı bitmek üzere olduğundan, bu iş kolunun geleceğinin ne olacağını tahmin etmek güçtür.

Üzüm

Bu konuda faaliyette bulunan belli başlı 7 firma bulunmaktadır. Bunlar kurutulmuş üzümlerin çöplerini ve yabancı maddelerini ayıklar; yıkayarak ve gazlayarak temizler; bozulmasını önlemek için yağlar ve tipleştirerek ambalajlar. Üzümler; Ekstra Razaki, Birinci Razaki ve Helvacı adları altında 3 tip hâlinde, sandıklanmak veya torbalanmak suretiyle tasnif edilmektedir. 7 iş yerinin 8 saat itibarıyla günlük kapasitesi 43 tonu bulmaktadır. Faaliyete azami 6 ay devam edilmektedir. Sandıklar 13 kg, torbalar 30 kg üzerinden düzenlenmektedir. Üzümler Doğu, Güneydoğu, Orta ve Kuzey Anadolu’da daha ziyade pazar bulabilmektedir. İhraç tecrübeleri yapılmıştır. Üzümlerin iri taneli ve lezzetli olmasına karşılık çekirdekli oluşu ihraç edilme ümidini azaltmaktadır. Nitekim bugüne kadar alınan sonuçlar ümit verici olmamıştır. Faaliyet hâlinde iken bu iş kolunda takriben 175 işçi çalışmaktadır. Tesisler için "orta seviyeli" tabirini kullanmak mümkündür. Bu iş kolu 1960 yılından sonra gelişmiştir.

(Gaziantep Ticaret ve Sanayi Odası gazetesinden faydalanılmıştır.)