Aziz dostum Şakir Sabrı Yener, “Ayıntap Büyükleri” diye bir kitap neşretmişlerdi. Emek ve gayretlerini takdirle karşılarım. Ancak Ayıntap gibi birçok değerli şair, âlim, müfessir, müverrih, hekim ve hakim yetiştiren bir ülkenin bütün bu büyüklerini birden tespite imkan yoktur. Zaman ve imkanla, uzun ve çetin araştırma ve çalışmalarla birçok Ayıntaplı büyüğü bulup yaşatacağımıza şüphe yoktur.

Ayıntap’ın yetiştirdiği büyükler, Türk milletinin de büyükleri ve iftihar edeceği şahsiyetlerdir. Aynîler, İbnî Bâlîler, Hekim Muzafferüddinler, Mütercim Âsımlar, Hoca Münipler, Münif Paşalar Ayıntap kadar Türk irfan aleminin de kendileriyle övüneceği şahsiyetlerdir. Okuyucularımız bundan sonra Başpınar’ın her nüshasında birkaç büyük Ayıntaplı’nın hâl tercümesini bulacaklardır. Şimdilik hiçbir tasnife lüzum görmeden, hatta tarihî bir sıra bile takip etmeden, hâl tercemelerini elde ettiğimiz şahsiyetler hakkında malumat vermeye çalışacağız.

Mısır ve Osmanlı idaresi zamanında Ayıntap’tan birçok değerli şahsiyetler yetişmiştir. Ancak bunların bir kısmı eserlerini Arapça yazmışlardır. Arap müelliflerinin bunları kendi camialarına sokmak için sarf ettikleri gayret ne kadar hakikate aykırı bir hareketse, biz Türklerin de bu gibi şahsiyetleri bugüne kadar ihmal etmemiz o kadar acınacak bir keyfiyettir. Mamafih bizim tezkirecilerimiz Ayıntap meşahirini ancak XII. asr-ı hicrîden itibaren kayda başlamışlardır. Bununla beraber biz, bundan sonra elimizden geldiği ve gücümüzün yettiği kadar bu uğurda çalışmayı ve bu değerli insanları daha fazla unutulmaktan kurtarmayı bir ilim ve vatan borcu sayacağız. Çünkü büyüklerine değer vermeyen, onların eser ve hayatlarını aydınlatmayanların tarih ve hakikat karşısında ağır mesuliyetlere uğrayacaklarına samimiyetle inanmış bulunuyoruz. Vaki olacak hatalarımızın daha şimdiden müsamaha ile karşılanmasını ve okuyucularımızın bizi bu hususta daima irşad ve ikaz buyurmalarını da ayrıca rica ediyoruz.

Yazan: Hikmet Turan Dağlıoğlu