Yüksek tahsile giden gencin nerede yerleşeceği, nerede yiyip içip yatacağı ve nerede çalışacağı her zaman mühim bir mesele teşkil etmiştir. Bir yüksek tahsil talebesinin başarı ile çalışıp muvaffak olabilmesi için, her şeyden önce devamlı kalabileceği bir meskene ihtiyacı vardır. Çamaşırının temizlenmesi, yemeğinin hazırlanması ve diğer ufak tefek işlerinin görülmesi icap eder. Bu gibi ihtiyaçları tam olarak giderilmiş bir talebe ancak çalışmaya bol zaman ayırabilir ve muvaffak olabilir. İşte yüksek tahsile giden talebelerin bu gibi ihtiyaçlarıdır ki ileriden beri ortaya bir yurt meselesi çıkartmıştır. Yurt denince, sinesinde birçok yüksek tahsil talebesini barındıran, onların yatak, yemek, temizlik, çalışma ve dinlenme ihtiyaçlarını temin ederek muvaffakiyetlerini sağlayan müesseseler akla gelir. Otelde kalıp, lokantadan yiyip, her ihtiyacını bir yerden temin eden talebe hem fazla masraf altına girmiş olur hem de çok sıkıntı çeker. Muntazam bir şekilde çalışıp muvaffak olamaz. Hususi pansiyonlarda kalıp tahsile devam etmek oldukça rahattır. Fakat bugünkü şartlarda bu iş çok pahalıya mal olmaktadır. Bunu temin edebilecek zenginlikte olan talebe pek azdır. Tek başına veya birkaç arkadaş birleşerek hususi ev kiralamak da uygun bir yol değildir. Bir kere talebenin devam ettiği mekteplere yakın muhitlerde ev bulmak güçtür, bulsa da pahalıdır; uzak yerlerde ev tutulunca gelip gitme işi zorlaşır. Ayrıca mektebinden yorgun argın dönen talebe bir de ev işleriyle uğraşırsa normal olarak derslerine çalışmaya daha az vakit ayırabilir. Hülâsa: Bunun da talebe için çeşitli mahzurları vardır. Geriye kala kala yurt kalıyor. Muntazam yurtlar talebe için en elverişli, en ideal meskenlerdir. Tecrübeler göstermiştir ki yurtta kalan talebeler pansiyonda, evlerde veya diğer yerlerde barınan talebelerden daha fazla muvaffak olmaktadırlar. Zira talebe, yurda temiz yatak, temiz çamaşır, iyi yemek, yıkanma, ütü gibi bütün basit ihtiyaçlarını karşıladığı gibi ayrıca muntazam çalışma ve dinlenme ihtiyacını da temin edebilmektedir. Yurtta müşterek bir talebe hayatı vardır. İnsan orada birbirine bakarak adeta rekabet halinde daha fazla çalışma iştiyakını duyar. Yurt hayatı müşterek bir hayattır. Talebe orada asla yalnızlık hissetmez. Hülâsa: Yüksek tahsil talebesinin emin bir şekilde çalışıp muvaffak olabilmesi için en ideal kalabileceği yer yurttur. Bu hakikat ileriden beri bilinen bir şey olduğu için önce devlet bu işi ele almış ve bazı resmî yurtlar açmıştır. Fakat seneden seneye yüksek tahsilde okuyan talebe sayısı arttıkça devlet yurtları ihtiyacı karşılamamaya başlamış; neticede kazanç maksadıyla birçok hususi yurtlar açıldığı gibi, kendi evlatlarının istikbalini düşünen bazı şehirlerimiz de yurtlar açmaya başlamışlardır. Nüfusu çok az birçok kasabalarımız bile, kendi talebeleri için hususi yurtlar yaptırmışlardır. Gaziantep’imiz ise yüksek tahsilde okuttuğu talebeleri için, büyük üniversite şehirlerinden dahi olsun bir yurt açamamıştır. Bunun türlü sebeplerini, ileriden beri yapılan teşebbüsleri, hususi bir yurt açmanın imkânlarını, fayda ve mahzurlarını ilerideki yazılarımızda daha etraflı olarak ele alıp inceleyeceğiz.

Dr. Şahap KARSLIGİL