Tercüme Kurulu yeni dönem çalışmalarına 14 Kasım 1967 Salı günü saat 09.30’da başlamıştır. Prof. Nesterin Dırvana, Prof. Sencer Tonguç, Prof. Yaşar Önen, Prof. Kudret Ayiter, Prof. Ahmet Temir, Prof. Akdes N. Kurat, Prof. Hasan Eren, Prof. Türkân Rado, Prof. Tayyip Okiç, Prof. Tahsin Yazıcı, Prof. Kenan Akyüz, Prof. Mehmet Kaplan, Doç. Beynun Akyavaş, Doç. Selmin Evrim, Doç. Şerif Baştav, Doç. Türkân Tunga, Doç. Nihat Çetin, Doç. Muharrem Ergin, Öğretim Görevlisi Cemil Ziya Şanbey, Ahmet Muhip Dıranas, Necdet Bingöl, Afif Obay, Enver Esenkova, Cevad Memduh Altar, Mahir Yalnız, Nihat Sami Banarlı, Ahmet Kabaklı, Müjgân Cunbur, Mehmet Önder, Kemal Or ve Tevfik Göksel'in katıldıkları toplantıyı Yayımlar ve Basılı Eğitim Malzemeleri Genel Müdürlüğü’nde, Millî Eğitim Bakanı Sayın İlhami Ertem açmış ve konuşmasında özetle:

“Toplumun yaşama düzeninin geliştirilmesinde ve yaratıcı gücünün artırılmasında kültürün önemi çok belirli hale gelmiştir. Bu bakımdan kültürün, sanatın, ilmin her dalında eserler vermek, cemiyetimizi kuvvetli hale getirmek zorundayız. Son zamanlarda cemiyette yaratılmak istenen bunalıma karşı yüksek heyetinizin seçeceği eserler daha büyük kıymet ifade edecektir. Bir yandan ikinci beş yıllık planda kültür faaliyetlerine büyük ehemmiyet verilmekte, 1000 kitaplık bir temel kütüphane yaratılması zarureti belirmektedir. Tabii ki bu 1000 temel kitabın büyük bir kısmını yerli eserler, gerek geçmişin değerli eserlerinin bugünkü dile uydurulmuş veya çevrilmiş şekilleriyle ve gerek yeni yaratılacak eserler süslerken; ileri gitmiş yabancı memleketlerin kıymetli eserlerinden de faydalanmak gerekecektir.

Bu 1000 kitaplık kütüphaneyi hazırlayabilirsek, öyle tahmin ediyorum ki Türk kültürüne büyük hizmet etmiş olacağız ve yeni yetişmekte olan gençlerimize de sağlam esaslar üzerinde, kendilerini herhangi yanlış ve aşırı akımlara kaptırmadan şahsiyetlerinin teşekkülü imkânını sağlamış olacağız.

Cemiyetimiz bir bunalıma doğru sürüklenmek istenmektedir. Bunun sıkıntısını ben yakinen hissetmekteyim ve sizlerin de aynı histe olduğunuzu tahmin ediyorum. Bu bakımdan çok kıymetli heyetinizin, cemiyetin içinde bulunduğu şartları hesaba katarak seçeceği eserlerin çok önemli rol oynayacağına inanmaktayım.

Yine yüksek heyetinizin, eser seçimindeki titizlik kadar, yaşayan dilimizin gelişmesine ve cemiyette uydurma dile doğru kaymak isteyen cereyanların da böylelikle nasıl yanlış bir yolda olduğunu ortaya koyacağına emin bulunuyorum.” demiştir.

İki gün devam eden görüşmelerde çeşitli hususlar müzakere edilerek karara bağlanmıştır. Bunlar arasında yenilik getiren kararlar şunlardır:

  1. Tercüme edilecek eserlerin kabulü ile ilgili hususların bir statüye bağlanması ve çalışmaların Fransız, İngiliz, Alman, Rus, Macar, Latin-İtalyan, Arap-Fars edebiyatları ile Türkçe Dil Birliği ve Redaksiyon Komisyonları hâlinde yapılması;

  2. Tercüme edilecek eserler listesinin yeniden ele alınarak gerekli değişiklik ve ilâvelerin yapılması;

  3. Aktüel dünya ilim ve sanat eserlerinin yakından takibi ve eski klasik eserler yanında bunların da tercümesi;

  4. Türk kültür ve medeniyeti üzerine yabancı dillerde yayımlanmış değerli eserlerin dilimize çevrilmesi ve yeni bir seri hâlinde yayınlanması;

  5. Bütün tercümelerde dil ve terim birliğinin sağlanması; okuyucunun kolaylıkla anlayacağı, her türlü suni zorlamalardan uzak, tabii ve canlı bir Türkçe ile çevrilmesi hususu karar altına alınmış ve bu maksatla özel bir komisyon kurulmuştur.

Yapılan seçimlerde Tercüme Kurulu Başkanlığına Prof. Yaşar Önen; Komisyon Başkanlıklarına da: Prof. S. Esat Siyavuşgil (Fransız Edebiyatı), Prof. Sencer Tonguç (İngiliz Edebiyatı), Prof. Yaşar Önen (Alman Edebiyatı), Prof. Akdes N. Kurat (Rus Edebiyatı), Prof. Hasan Eren (Macar Edebiyatı), Doç. Türkân Tunga (Latin-İtalyan Edebiyatları), Prof. Tayyip Okiç (Arap-Fars Edebiyatları), Prof. Mehmet Kaplan (Türkçe Dil Birliği ve Redaksiyon) seçilmişlerdir.

Tercüme Genel Kurulu, bundan sonraki toplantısını 5-6 Şubat 1968 tarihinde yapacaktır.