BÖLÜM 1: NİHAİ METİN
Dergimizin daha önceki sayılarında dört kez “Gaziantep Tıp Fakültesi” ile ilgili yazılar yayınlamıştım. Son dört yıl içinde bu konu ile daha yakından ilgilenip daha detaylı bilgileri topladım.
Bundan önceki yıllardaki yazılarımızda Gaziantep Tıp Fakültesi olarak bahsettiğim bu eğitim kurumunun İngilizce orijinal adı: CENTRAL TURKEY COLLEGE MEDICAL DEPARTMENT’dır.
Burada üzerinde durmamız gereken “Department” kelimesidir. Bu kelimenin Türkçe anlamı sözlüklerde bölüm-dal olarak da açıklanmaktadır. Günümüzdeki üniversitelerde de “Felsefe Departmanı”, “Tıp Departmanı”, “Sosyoloji Departmanı” şeklinde de kullanılmaktadır.
O hâlde buradaki “Department” kelimesini günümüze uyguladığımız takdirde bundan bir asra yakın bir zaman önce kurulan bu eğitim müessesesinin adını “Merkezî Türkiye Koleji Tıp Fakültesi” diye çevirebiliriz.
Merkezî Türkiye Koleji Tıp Bölümünde (veya Gaziantep Tıp Fakültesinde) ilk öğrenciler, 1877 yılı sonunda derslere başladılar. Yalnız fakültenin ilk derse başlama tarihi üzerinde Dr. Shepard’ın raporları ile bu husustaki diğer raporlar arasında tarih farkı vardır.
Raporlardan bazıları 1877 yılı sonunu belirtirken iki tanesi 1878 yılı ilk ayında öğrenime başlandığını yazmaktadırlar.
Bütün bu bahsettiğimiz yazılar ilk yılki öğrenci sayısını 14 (ondört) olarak kaydetmektedirler...
İster 1877 yılı sonları isterse 1878 yılının ilk ayları olsun bizce önemli olan her iki tarihin de birkaç aylık bir fark göstermesidir. Bu konudaki raporlara ait yazıyı gelecek sayılarımızda vereceğimizden; bu yazımızda Tıp Bölümünün 1881-1882 yılına ait Müfredat Programı'nı yazalım.
Yıl: Anatomi, botanik, kimya, pratik anatomi (ilk yarısı), fizyoloji (3. sömestrede başlar).
Yıl: Anatomi (yoklamalı), analitik kimya, fizyoloji (tamamlanması ve yoklanması), farmakoloji, tedavi, genel patoloji, pratik eczacılık, klinik çalışması, pratik anatomi (son yarı).
Yıl: Tıp pratiği, fizyoloji, teşhis, hazım yolları hastalığı, dolaşım ve solunum organları, cildiye (bu konular değişik yıllarda da öğretilir), genel cerrahi, doğum (değişik yıllarda da öğretilir), klinik çalışması, hastane çalışmaları ve pratik eczacılık.
Yıl: Tıp pratiği, humma ve ateşli hastalıklar, sinir hastalıkları, üreme organları ve idrar yolları, karın içi organları, çocuk hastalıkları (bu konular değişik yıllarda da öğretilir), ameliyat cerrahisi, göz ve kulak hastalıkları, kadın hastalıkları (değişik yıllarda da öğretilir), adli tıp, klinik ve hastane pratiği, mezuniyet tezi.
Tıp Departmanının müfredat programı yukarıda da gördüğünüz gibi tamamen yüklüdür. Bu fakültede ders yılı iki sömestre üzerinden değil, üç (3) sömestre üzerinden görülmektedir. Ders yılın tamamında yapılmaktadır ve kısa süreli (her sömestre arasında) dinlenme tatilleri verilmektedir.
Gelecek yazımda Merkezî Türkiye Koleji Tıp “Department”ının kuruluş evrelerinden bahsedeceğim.
Not: Bibliyografya yazı dizisinin sonunda verilecektir.
Hazırlayan: Uğurol BARLAS (Mart-1968)
