Antep’e "Gazilik" unvanı ne zaman ve kaç numaralı kanunla verilmiştir? 8 Şubat 1921 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisinde coşkun tezahürat ve "Yaşa, var ol!" sesleri arasında; üç maddelik, 93 numaralı kanunla Antep’e "Gazilik" unvanı verilmiştir.

Antep’e "Türk Verdün’ü" kim demiştir? Antep Harbi'nde Fransız kumandanlığı yapmış olan Kolonel Abadie isminde bir kurmay düşman subayı, Antep’e "Türk Verdün’ü" ismini vermiş ve Türk Verdün’ü Gaziantep ismiyle bir kitap yayımlamıştır. Gaziantep Kültür Derneği tarafından Türkçe yayımlanan bu eser, bir düşman kumandanı gözüyle Antep savaşlarını anlatmaktadır. Verdün; Birinci Cihan Savaşı'nda Almanlara karşı koyan büyük bir Fransız müstahkem mevkii idi. Fransız kumandanı Gaziantep’i Verdün’e benzetmekle, şehrin göstermiş olduğu mukavemeti Fransız okuyucuların gözünde canlandırmak istemiştir.

Antep’in Türkün güney hududunda nasıl bir kale olduğunu biliyor musunuz? Gaziantep şehri bugün yüzde 99’u Türkçe konuşan ve ana dili Türk olan vatandaşlarla doludur. Gaziantep bugün olduğu gibi eski zamanlarda da Türklerin Anadolu’ya yerleşmesinden sonra, asırlardan beri Türk’ün güney kalesidir. Arap ırkının kuzey hududu ile Türk ırkının güney hududu olan mevkide bulunan Antep; Arap kültürü ve dilinin daha kuzeylere doğru gelişmesine engel olan bir set vazifesi görmüştür. Antep tarihi baştan başa Türk ve Arap kültür unsurlarının çetin savaşlarıyla doludur. Osmanlı Devleti’nde ve hatta Cumhuriyet devrinde hükümetlerimiz kültür savaşına gereken önemi vermediği hâlde, Türk halkı kendiliğinden teşkilatlanmış ve Araplığa karşı koymuştur.

Kilis’te bir vakitler pek bol limon yetiştiğini biliyor muydunuz? Evliya Çelebi’nin yazdığına göre; Güneydoğu bölgesinde en iyi incir, nar ve limonun Kilis civarında bol miktarda yetiştiği ve Mısır, İran ve Bizans’a gönderildiği yazılıdır. Acaba iklim mi değişti? Bugün Kilis’te limon bahçelerine rastlamıyoruz.

Gaziantep’e trahom hastalığı nasıl girmiş? Halk arasında yayılmış rivayete göre; Gaziantep bölgesine trahom hastalığını, 1839 yılında Nizip Savaşı neticesinde Antep’te yerleşen Mısırlı askerler getirmiştir. Bilindiği gibi trahom, birçok vatandaşın kör olmasına sebebiyet veren tehlikeli bir hastalıktır.

Oğuzeli’nin mahallelerinin isimlerini biliyor musunuz? Gaziantep’e en yakın ilçe merkezi olan eski büyük Kızılhisar köyünün ve bugünkü Oğuzeli ilçe merkezimizin dört mahallesi vardır: Kurtuluş, Subaşı, Güllük ve Bulduk mahalleleri.

İskender-i Kebîr Ceza Kanunu ilk defa nerede tatbik edilmiştir? Cevdet Paşa Tarihi’nin yazdığına göre ilk defa İslahiye’de tatbik edilmiştir. Bugün Ankara Arkeoloji Müzesi’nde bulunan bir taşta aynen şunlar yazılıdır: "İskender-i Kebîr, ilk Ceza Kanunu’nu burada tatbik etmiştir."

Mehmet SOLMAZ