Beş yılda 35 kitap ve broşür ile 5 cilt dergi yayımlayan Gaziantep Kültür Derneği Yayın Kolu; Ocak 1963’te yeni ve çok önemli bir kitapçık daha yayımladı: «Gaziantep Savunmasında Şehit Şahin’in Yeri». Yazarları, bundan bir tane de bana gönderdiler.

12x20 boyunda ve 40 sayfalık bu kitapçığı zevkle okudum. Küçük ama çok dilli. «Sanki büyümüş de küçülmüş» Neler söylemiyor ki? «Altın da küçük değil mi?» Adına bakıp da bunu, şimdiye dek Şehit Şahin hakkında yazılanların tekrarından ibaret bir kalem tecrübesi sanmayınız. Kitapçık her şeyden önce Antep’in ve Antep-Fransız Harbi’nin kısa bir tarihçesi, bilimsel bir araştırma kitabıdır. Kapağı güzel, baskısı güzel, ifadesi sürükleyici bir küçük kitap bu; pahası da ucuz: 120 kuruş. Renkli kapağında ve içinde on bir fotoğraf, bir de «Gaziantep savaşlarında Gaziantep şehrindeki durumu gösteren kroki» var.

Bu fotoğraflarda; Şahin’in şehit düştüğü yeri (Elmalı Köprüsü’nü), buraya dikilen Şehit Şahin Anıtı’nı, Gaziantep harbinde Etraf-ı Şehir Cepheler Kumandanı Ali Şefik Özdemir’i, Karayılan’ı, Antep harbinde harap olan bir binayı ve kitapçığın yazarlarını görüyoruz.

Bugüne değin Gaziantep-Fransız Harbi hakkında —birisi de bizzat Antep harbini idare eden Fransız kumandanı Abadi’nin yazdığı «Türk Verdün’ü Gaziantep» adlı eser olmak üzere— birkaç tarih kitabı ve birçok yazılar yazıldı; ama bunlardan hiçbiri, Anteplileri bu harbe mecbur eden psikolojik sebepler üzerinde durmadı. Altı bin evladını feda eden, on bir ay kurşun yağmuru altında savaşan, 80 bin top mermisiyle 8 bin binasını yerle bir eden Anteplileri bu badireye sevk eden ruh hâleti ne idi? Sözü geçen kitap, broşür ve yazıların hiçbiri bu konuya değinmediler. Değinmek isteyenler olduysa da oku tam hedefine vuramadılar.

Bu savunmanın nedenleri 41 yıldır bir soru şeklinde benim de içimi kemirir dururdu. İşte bu kitapçık bunu açıkladı: Arap-Türk hududunun sınır bekçisi Antep’in ve Anteplilerin Türklük gururu ve Türkçülüğü. Broşür, Gazianteplilerin bu yüce niteliği üzerinde o denli ustalıkla duruyor ki en karamsar kişileri bile kandıracak ve inandıracak bilimsel tanıklarla tezini savunuyor.

Gaziantep hakkında bugüne dek yazılanların hiçbirinin erişemediği bir mutluluğa eren bu kitapçığın söz başlarını sizinle birlikte gözden geçirirsek eser hakkındaki bu övgülerimde siz de bana hak verirsiniz sayın okurlarım!

Kitapçıkta bir önsözden başka 19 başlık var: 1 — Gaziantep bölgesi. 2 — Türklerin Gaziantep bölgesine yerleşmeleri. 3 — Kölemenler devrinde Gaziantep. 4 — Osmanlı devrinin kültür siyasetine karşı gelen Gaziantep Türkçülüğü. 5 — Gaziantep bölgesinde Ermenilerle Türklerin ölüm-kalım mücadeleleri. 6 — Gaziantep Türkleri’nin Ermenilere karşı kültürel alanda teşkilatlanmaları; Aynü’l-Maarif Cemiyetinin hizmetleri. 7 — Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda Türkiye’nin durumu. 8 – Gaziantep’in İngilizler tarafından işgali ve Gaziantep halkının durumu. 9 – Antep’in Fransızlar tarafından işgali. 10 – Türklerin Antep bölgesinde savaş için teşkilat kurmaları ve Heyet-i Merkeziyenin gördüğü ödev. 11 – Fransızların Urfa ve Maraş’tan kovulmaları, Türklerle savaşı Antep’te kabul etmeleri. 12 – Şahin Bey’in kumandanlığa tayininden önce Kilis-Antep karayolu üzerinde millî kuvvetlerin durumu. 13 – Kilis-Antep yoluna tayin edilen Şahin Bey kimdir? 14 – Şahin Bey’in Kilis yolunda teşkilat kurması. 15 – Şahin Bey’in Kilis yolunu kapaması ve gönderdiği mektuplar. 16 – Şahin Bey’in şehit oluşu. 17 – Şahin Bey ve Gaziantep Türkçülüğü. 18 – Antep’te şehir içi savaşlarının başlaması ve Şahin Bey’den sonra Kilis-Antep yolu savunması. 19 – Fransızların mağlubiyeti kabul etmeleri ve Gaziantep bölgesinin Fransız ve Ermenilerden temizlenmesi.

İşte başlıklar bunlar. Görüyorsunuz ki kitapta Şahin Bey’in şehit oluşuna gelinceye kadar Antep’in çeşitli ve sosyal yönlü durumlarına dokunulmuştur. Antep’in çeşitli devirlerdeki durumlarını yansıtan ve yorucu bir emek ürünü olan bu yayın, ileride Antep’in ve Antep ayaklanmalarının tarihini yazacak olanlara ışık tutacak bir belgedir. Yazarları Avukat Hulûsi Yetkin ile Öğretmen Mehmet Solmaz’ı candan tebrik ederim.

22.1.1963 Şakir Sabri YENER