1933 yılı başlarında Gaziantep’te folklor derlemelerine hız verilmişti. Bu meyanda, gerek çalıştıkları köylere ve gerekse civar köyler niçin o isimler verildiği, o zamanki köy öğretmenleri arkadaşlara, Milli Eğitim müdür ve memurluklarınca sorulmuştu. Alınan cevapların bir nüshasını da o zaman ki Milli Eğitim Müdürü Cemil Gökdeniz’in müsaadeleriyle ben almıştım. İşte şimdi bunlardan Kilis köylerine ait olanları dergimizin bu sayısında yayınlıyorum. Asıl yerinde derlenen bu bilgilerin doğruluğuna inanmak icap ediyor. Yanlış var ise düzeltmelerini okurlarımdan rica ederim.

KİLİS ELBEYLİ NAHİYESİ

1- Alimantar köyü: Bu köyün etrafında mantar yani göbelek çok olduğu için bu ismi almıştır.

2- Uzun Ali köyü: Bu köy uzun boylu Ali isminde bir adamın olduğu için sahibinin ismi verilmiştir.

3- Hıltanlı köyü: Bu köyün civarında hıltan çok olduğu için köye bu isim verilmiştir.

4- Kara Curun köyü: Vaktiyle bu köyün havalisinde yer altında siyah renkli bir çok curunlar çıktığı için köye bu isim verilmiştir.

5- Alahan köyü: Evvelce bu köyde bir han varmış ve bu köyün etrafındaki arazi ve merçlerde bir renkte olmayıp alaca olduğu için bu köye Alahan tesmiye edilmiştir.

6- Çamurlu Höyüğü: Bu höyük Alimantar köyünün cenubunda bulunup etrafı her zaman çamur ve bataklık bir hâlde olduğu için bu ismi almıştır.

7- Kör Hüyük: Bu höyük Alimantar köyünün şimalinde olup üzerinde ve etrafında su bulunmadığı için kör hüyük namını almıştır.

8- Alahan Höyüğü: Bu höyük Alahan köyü ittisalında olduğu için köyün ismiyle tesmiye edilmiştir.

Acar: Eskiden Acar köyü 15 dakika uzakta bulunan bir pınarın başında yol üzerinde ve ismi Hacar imiş. TTaşı çok olduğu için bu namla tesmiye ederlermiş sonra (Deli Başı) namındaki zalim bir adamın şerrinden korkarak bu mevkiye gelmiş yeniden bir köy yapmışlar ve Acar ismini vermişler.

Arap höyüğü: Acar'ın şarkında olup, ekseriya halkı Araplarla meskun olduğundan bu namı vermişlerdir.

Anez köyü: Acar'ın cenubunda 5 kilometre uzunluğunda olup, bu köyde çokça miktarda keçi beslendiği için bu ismi vermişlerdir.

Kap Değirmeni köyü: Acar'ın şarkında olup 10 kilometre uzaktadır. Bu köyde üzeri kaplı bir değirmen bulunduğundan bu ismi vermişler.

Uzunlu köyü: Acar'ın şarkında 7 kilometre uzaklıkta.

Höyükler: Güllü höyük, Arap höyüğü, Cilcimin Yakut (Çalıcı Ali) Höyüğü.

Güllü Höyük: Gül ağaçları bulunduğundan bu ismi almıştır.

Arap Höyüğü: Arap köyü yanında olduğundan bu ismi almıştır.

Cilcimin, Çalıcı Ali Höyüğü: Acarlı ve Çalıcı Ali isminde bir adamın tarlaları içinde bulunduğundan bu isimle söylenmektedir.

Kilis Acar Köy Mektebi Muallimi

Bavık: Bu köyü, büyükü kavuklu adamlar tesis etmiş olduğu cihetle evvelce Kavuklu imiş sonradan Bavık olmuştur.

Kötü köy: Bu köyü yapan şahsa ne yapıyorsun diye sorduklarında: "Şuraya kötü bir köy yapıyorum." demiş. Bu suretle köyün ismi Kötü köy olmuştur.

Merdanlı: Burada vaktiyle yiğit ve sözlerine inanılır insanlar bulunurmuş. Bunların şahıslarına izafeten Merdanlı denilmiş.

Aliyanlı: Merdan köyünden ayrılıp burada bir ev yapan Ali ismindeki bir şahsın kendine mensup olanları oraya toplamış olduğundan burayada "Aliyanlı’’ denilmiştir.

Mezerşir : Burada vaktiyle çok arslan bulunurmuş, bu cihetle arslan mezarı namına olmak üzre “Mezerşir" denilmiştir.

Bu civarda büyük namile esaslı bir şey yoktur.

Bavık muallimi

Kilis'in garbi şimalisinde iki saatlık mesafede bulunan Karnebi köyünde oturan Ali oğlu Fakı Hüseyin adı ile belli başlı okur, yazar oldukça sağlam 95 yaşlarında bu havalide de kendisinden büyük kimse olmadığından işte buna ve bunun dedelerinden işittiği rivayetlere dayanarak bu havalideki köylerin tesmiye sebeplerini aşağıya yazıyorum.

1- Karneği köyünün tesmiye sebebi nedir?

1- Vaktiyle buraya bir (nebi) gelip oturmuş onun bulunuşuna göre köyün adı (Makarrn Nebi) olmuş galat olarak şimdi Karnebi olmuştur.

2- Bekere köyü ve höyüğü: Karnebi köye yirmi dikikalık mesafededir. Pek çok eski zamanlarda köy bakire bir kız tarafından yapılmıştır. Ona göre adı bekere ve ya höyüğü de Bekere Höyüğü olmuştur.

3- Eğri Kane:Karnebi'nin şarkı cenubisinde üç çeyrek saatlik mesafededir. Herhangi dağ arasında su kuyuları kaynarsa adına (Kane) derler. Burada da eğrü üğrü iki dağ arası su vardır. (Pınar) Buna istinaden Eğri Kane demişler.

4- Tahlalı, Zamhalı, Akabe köy: Bunların tesmiye sebepleri bilinememiştir.

5- Kuzeyne köyü: Karnebi köyünün şarkında bir saat mesafededir. Köy dağın etrafında ve çukurundadır. Aynı zamanda burada (Kuzgun) dedikleri su kuzlayıcı manasına gelen pınar vardır. Buna istinaden adı Kuzeyne köyüdür.

6- Beşenli köyü: Karnebi'ye yarım saatlik mesafededir. Ve köyün şimal tarafındadır. Bu da beş evden ibaret olduğu için (Beşenli ) adını almıştır. İş bu rapor tastik kılınmıştır.

Kilis: Karnebi köyü muallimi