“Antep Harbi’nde düşman zaman zaman şehre uçaklarla beyannameler attı. Aşağıdaki beyanname uçaktan şehre atılanlardan biridir. Bu beyannamenin yayınlanmasını genç nesiller için faydalı bulduğumdan Kültür dergisine suretini verdim.”
Mustafa GÜZELHAN
BEYANNAME
Düvel-i müttefika ile Devlet-i Osmaniye beyninde akdolunan sulh muahedenamesi ahkâmına tevfikan Kilis, Antep, Rumkale, Urfa ve Mardin, Fransa’nın himayesi (mandası) altına verilmiştir.
Fransa büyük bir millettir. Kavî, mert, hayırsever (Fransa kendi kuvvetiyle) -mecbur kalırsa- sulh ahitnamesinin ahkâm ve şartlarına riayet, itaat etmeyen şehir ve kasabaları cebren itaat altına alacak ve kendisini bu azim ve kararından hiçbir kuvvet men ve tevkif (durdurma) edemeyecektir. Asiler, er geç arz-ı itaate mecburdurlar. Fransa, kendi himayesi (mandası) altına giren bilumum ahalinin emniyet ve hürriyet-i şahsiyelerini tekeffül eder ve aile, din ve mezhebe ve âdet-i mahalliyeye kat’iyen tecavüz etmez.
Antep şehri, Fransa’nın kontrolü altında eskisi gibi mıntıkanın memurları ve mahallî vazifelileri tarafından idare olunacaktır.
Fransa’nın, ahalinin refahından ve memleketin saadetinden başka hiçbir gayesi yoktur. Antepliler! Vatanseverlik kisvesine (elbisesine) bürünen entrikacılar, size sebat ve karşı gelmeyi tavsiye etmekle cümlenizi helak ve harabeye sürüklüyorlar. Bunlar Devlet-i Osmaniye’yi Almanların tarafında Harb-i Umumi’ye sürüklemekle Türkiye’yi tahrip ve perişan ettiler. Bu hilebazlar, (tekâlif-i harbiye - harp vergisi) adıyla ellerinizden bedelsiz aldıkları erzak ve paranızla hayatlarını temin edegeldiklerinden dolayı size sebat ve dayanmayı tavsiye etmekte menfaattardırlar. Gözünüzü açınız ve merhametle adaletin hangi tarafta olduğunu görünüz ve gittikçe sizi harabeye ve belki ölüme sevk eden şu fena adamlardan kendinizi koruyunuz.
Geliniz, arz-ı itaat ediniz. Fransa sizi mertçe kabule hazırdır.
Ancak bu suretle muazzez (kıymetli) ailelerinizle birlikte müsterihane yaşayabileceksiniz ve ibadet-i diniyenizi eskisi gibi emniyet içinde yapabileceksiniz. Tarlalarınızı, mukaddes yurdunuz üzerine ölüm ve harabe saçan bombardımanlar devam etmeye Fransız askeri kıtalarını mecbur etmeyiniz. İyi düşününüz. Verilen nasihatleri kabul ediniz. Fikrinizden garaz ve tamahkârlığı kaldırınız ve Fransa’nın şu ihtarlarına itaat edip tâbi olunuz.
Not: Gaziantep bölgesinde bir Ermeni devleti kurmak isteyen Fransa’nın; zahiren çok makul görülen beyannamesi ibret vericidir. Düşmanın ne kadar dürüst ve iyi gözükerek bir milleti aldatmak isteyeceğine en iyi örneklerden biri bu beyannamedir. Türk halkının sağduyusu gerçeği görmüş; kendini kandırarak yok etmek isteyen düşmana inanmamıştır.